opduwer-collage-2015-11-28-1

Opduwer “Benny” – Introduction

Introduction, Opduwer

Introducing the Opduwer “Benny”

Opduwers werden gebouwd van ca 1910 tot 1940. Ze werden gebruikt voor het opduwen van tjalken, klippers en andere grote zeilschepen. De Opduwers werden in de meest noordelijke provincies van ons land gebruikt, o.a. in de veenkolonien voor het duwen van turfschepen. Lees hier meer over de geschiedenis van de opduwers, of kijk op WikipediA. De bouw van het model is gestart in 2010. Kijk ook eens op deze website voor het echte werk!

De bouw van het model

Tot nu toe heb ik alleen nog maar schepen uit de “bouwdoos” gemaakt. Nu wordt het toch eens tijd, om zelf eens een boot vanaf tekening te maken; gewoon om het eens uit te proberen. Het gaat me bij de bouw van deze boot voornamelijk om het maken van een romp. Een Opduwer leek me een goede en ook leuke keuze. Hieronder beschrijf ik hoe ik deze bouw heb aangepakt. Ik moet zeggen; de website “scheepsmodelbouw” heeft me hierbij erg geholpen.

Het gaat hier om een Opduwer waarvan ik het plan besteld heb bij de “Nederlandse Vereniging van Modelbouwers“. Gezien N.V.M. hiervan de eigenaar is, zijn deze tekeningen allen als foto’s te zien, maar niet als digitale tekening op deze website te vinden. Het idee is, te laten zien, wat men krijgt na de besteling. Het nummer van deze tekening is 10.14.039. Het plan bestaat uit twee tekeningen, een “Algemeen Plan Spantenraam” en een “Lijnenplan”.

opduwer-collage-2015-11-29-8

Het uitzagen en opzetten van de spanten op de bouwwerf

Op de eerste tekening staat het spantenplan. Gezien ik de “op-de-kop bouwmethode” zal toepassen, wordt als eerste een horizontale lijn getrokken als referentie voor de “opofferings stutten”. Er zijn tien verschillende spanten dus worden het spantenplan tien maal gekopieerd. Per spant, wordt rondom de toekomstige rompdikte (latjes + polyester + lak) afgehaald. De kopieën worden op de hartlijn gevouwen en uitgeknipt. De kiel op tekening 2 wordt overgetrokken op het multiplex en uitgezaagd. Alle uitgezaagde spanten worden nu op een “bouwwerf” geplaatst.
Nu de spanten aan de buitenkant de juiste vorm hebben en de juiste positie op de “bouwwerf” hebben, is het tijd om het binnendeel van het spant er uit te halen. Ook de positie en ruimte voor de schroefaskoker is uitgezet en al deels uitgezaagd. Aan de achterkant van de boot, maak ik gebruik van een aantal horizontale spanten om aan de achterkant van de romp de juiste scheve vorm te krijgen.
Meer informatie en details over het uitzagen en opzetten van de spanten op de bouwwerf is in deze post te vinden.

De beplanking en het verstevigen van de romp

De latjes gaan eerst een paar uur in het water, waardoor ze soepel te buigen zijn. De latjes worden hierna nat op de spanten gespannen met kopspelden. Nadat een latje droog is, wordt deze er af gehaald en vervolgens verlijmd. Ik ben begonnen aan de kiel. Belangrijk is dat de latjes “zelf” de weg over te spanten kiezen. Hoe netter de latjes zitten, hoe minder werk om later de romp strak te krijgen.
Voordat de romp los gemaakt wordt, wordt deze eerst met grof schuurpapier opgeschuurd. Handig is, dat er na het loshalen van de romp, een standaard aanwezig is, waarop de romp geplaatst kan worden.
De laatste stap is het verstevigen van de romp aan de binnenkant met Epoxy eventueel versterkt met glasvezelmatten.
Meer informatie over het beplanken en het verstevigen van de romp is in deze post te vinden.

Het roer, de schroefas en de motor

In het blad van het roer wordt een versteviging aangebracht. Aan de onderkant van de roeras komt nog een extra ondersteuning. Als roerstang gebruik ik een flexibele stuurkabel.
Om de schroefas en de motor (Robbe Navy Compact 221425) in te kunnen bouwen, worden een aantal spanten aan de bovenkant doorgezaagd. De standaard schroef die bij de Navy Compact zit past niet bij dit soort boot en wordt vervangen door een vierblads messing schroef met een diameter van 50 mm.
Meer informatie over het roer, de schroefas en de motor is in deze post te vinden.

Het dek

Voordat de romp verder kan worden afgewerkt, moet eerst het dek verlijmd worden. Het dek is overmaats en wordt na het verlijmen op maat gemaakt.
Een stevige opstaande rand wordt gemonteerd waar later de opbouw over valt maar ook dienst doet als waterkering.
Het voordek wordt netjes afgewerkt door twee schuine stukjes berkentriplex in de juiste vorm te snijden en te verlijmen.
Meer informatie over het dek is in deze post te vinden.

De opbouw

Voordat het dek verder afgewerkt wordt, wordt begonnen met de bouw van de “ruwe” opbouw. Dit om aanpassingen aan het dek op een later tijdstip te voorkomen. De opbouw heeft afrondingen, dit is toch altijd net iets lastiger dan het rechte werk. Het bootje lijkt simpel, maar elk model heeft zijn eigen uitdagingen. Voor de opbouw wordt ABS gebruikt. Een “spant” zorgt voor versteving van de opbouw.
Voor de “inbouw” wordt een triplex tussenschot gebruikt samen met een ABS plaat die ook stevigheid zal geven aan de “bak”. De bodem van de “bak” wordt ook triplex. Hier komt geen ABS op, omdat ik op de bodem van deze “bak” latjes wil leggen. De rest van de “bak” wordt gevormd met ABS.
Meer informatie over de opbouw is in deze post te vinden.

Het lakken

Voordat de romp gelakt wordt, moet deze eerst glad gemaakt worden. Ik gebruik een rode lak voor onder de waterlijn en zwart voor boven de waterlijn en het dek. De opbouw krijgt een witte kleur. Meer informatie over het lakken is in deze post te vinden.

De afwerking

Na het drogen van de lak, kan begonnen worden aan het verlijmen van de patrijspoorten, navigatieverlichting, hoorn, stuurwiel, deurtje, etc. Vlonder worden gelegd in het verdiepte gedeelte (inbouw). Ook het bankje en de deur mogen niet ontbreken. Na het lakken van het hout wordt d.m.v. tweecomponentenlijm het houtwerk vastgelijmd. Niet alleen de vloer en het bankje, maar ook de deur. Als laatste worden het stuurwiel,  gashendel, metertje en brandblusser geplaatst. De onderdelen die nu nog missen maar wel op de lijst staan zijn; een opgerold afdekzeil onder het bankje en een mast met lichtjes.
Meer informatie over de afwerking is in deze post te vinden.

De besturing

Met de besturing (servo en roer) was al begonnen voordat het dek verlijmd was. Na het afwerken van het dek wordt het roer definitief bevestigd. Verder komen er twee NiMh accu’s van 4,8V 3Ah (links en rechts van de motor) die samen 9,6V 3Ah via een regelaar aan de motor aanbieden.
Meer information over de besturing is in deze post te vinden.

De testvaart

Voordat een testvaart kan plaats vinden, natuurlijk eerst de badtest …
Hoe staat het met de balans? Liggen de accu’s wel goed? Waar moet er lood bij?
Wordt vervolgd …

Afmetingen van het model
  • Lengte: 525 mm
  • Breedte: 180 mm
  • Schaal: 1:10
  • Gewicht: ??? g

 

One thought on “Opduwer “Benny” – Introduction

Leave a Reply